Bangkok – thủ phủ của Thái Lan. Một địa danh mà ta thường biết tới như là “thiên đường mua sắm”, “xứ sở triệu voi”, hay “thiên đường của du lịch”. Tuy nhiên, với mình Bangkok không chỉ có những trung tâm thương mại, những con đường chằng chịt, hay những con phố đông đúc. Bangkok còn là nơi giao thoa của lịch sử, của tín ngưỡng của người dân Thái Lan.
Mục lục:
Lời mở đầu:
Khi nhắc về Bangkok, liệu bạn sẽ nghĩ đến điều gì đầu tiên? Một thành phố với những toà trung tâm thương mại hoành tráng, những ngôi chùa vàng nổi tiếng, và cả những quán xá lề đường quen thuộc của các nước Đông Nam Á. Tất cả những điều trên vẽ ra một bức tranh có sự giao thoa đặc sắc giữa hiện đại và cổ kính.
Cảm nhận của mình về Bangkok cũng như vậy đấy. Một thành phố đặc biệt với những dấu tích của một lịch sử tự cường và độc lập. Giao thoa cùng với những đổi mới của thời đại. Bài viết này, mình sẽ chia sẻ cùng bạn những cảm nhận về một thành phố vừa hiện đại nhưng lại mang đậm lịch sử của Thái Lan – Bangkok nhé.
Nền văn hoá độc lập trên nền tảng Phật Giáo:
Khác với các nước Đông Nam Á khác, Thái Lan là quốc gia duy nhất chưa từng bị đô hộ bởi các đế quốc lớn. Cũng chính vì không bị đô hộ, mà Phật giáo (cụ thể là Theravada) mới có thể trở thành trục văn hóa không thể lay chuyển, khác biệt với các quốc gia cùng khu vực bị ảnh hưởng Hồi giáo, Thiên Chúa giáo hay văn hóa thuộc địa khác.
Bangkok tựa như một bức tranh phản chiếu hoàn chỉnh của sức ảnh hưởng này. Nếu như có cơ hội đến thăm Erawan Museum, bạn sẽ có thể hiểu được tổng quan về vũ trụ quan của Phật Giáo nơi đây. Cấu trúc của Erawan Museum được chia làm 3 tầng, với mình tượng trưng cho 3 thế giới với một tầng hầm, một bệ đỡ hồng, và một bức tượng thần voi 3 đầu nổi bật trên cùng. Địa ngục – tầng hầm dưới cùng của bệ đỡ được phủ lên những ánh đèn mờ ảo, huyền bí. Bệ đỡ là dương gian nơi con người sinh sống được nổi bật với trần nhà làm từ kính màu tinh xảo tượng trưng cho bầu trời có cảm giác pha chút mỹ thuật của phương Tây. Bước qua những bậc thang dẫn lên bầu trời, mình bước vào nơi lãnh địa của các vị thần. Nơi đây các vị Phật đứng giữa một vũ trụ đầy các chòm sao, mặt trăng, và mặt trời quay quanh.


Bên cạnh những ngôi chùa, bảo tàng sự phát triển của Phật Giáo còn lan rộng đến những kiến trúc đương đại. Đặt chân xuống sân bay Suvarnabhumi, mình đã được chào đón bởi những bức tượng Yaksha khổng lồ, những mô hình Wat hay những ngôi đền thu nhỏ rải rác khắp các khu vực tại sân bay này. Dạo quanh những góc phố ở Bangkok hay dừng lại những quán ăn, mình cũng có thể dễ dàng cảm nhận được một phần ảnh hưởng của văn hoá Phật giáo nơi đây. Dù là giữa con phố hiện đại sầm uất với những toà trung tâm thương mại hiện đại của Big C và Central World, người Thái vẫn dựng lên một ngôi đền nhỏ để cầu nguyện. Hay trong mỗi ngôi nhà tại đây, đều có những gian thờ nhỏ hay còn gọi là “ngôi nhà linh hồn” để bảo vệ vùng đất của họ.
Không chỉ dừng lại bởi ảnh hưởng lên kiến trúc, Phật giáo còn được thấm nhuần vào mỗi con người nơi đây qua từng cử chỉ, hay hành động nhỏ. Như việc khi đến các khu du lịch, bảo vệ hay nhân viên ở đây thường đều niềm nở chào mình bằng cách chắp tay thương hiệu của Thái Lan – hay còn được gọi là Wai.
Ảnh hưởng Phật giáo đến Hoàng Gia:
Hoàng gia Thái Lan luôn là một trong những thế lực chính trị nổi tiếng toàn thế giới. Mặc dù không còn vai trò trực điều hành chính phủ, nhưng Hoàng gia Thái Lan luôn là một biểu tượng của tinh thần, văn hoá, và lịch sử lâu đời.
Tham quan The Grand Palace, bạn có thể cảm nhận ngay một sự tráng lệ, xa xỉ của những người đứng đầu đất nước này. Đây là một khu phức hợp lớn với 2 khu vực chính có thể tham quan là chùa Phật Ngọc và khu cung điện chính. Quần thể chùa Phật Ngọc còn được gọi là Wat Phra Kaew tượng trưng cho một tổ hợp kiến trúc Phật giáo là điểm đến đầu tiên. Nổi bật với Bảo tháp hình quả chuông vàng và Chính điện – nơi đặt bức tượng Phật Ngọc biểu tượng. Bao quanh khu phức hợp này là một bức tranh tường lớn kể về cuộc đời của hoàng tử Rama. Rải bước qua khu vực trung tâm của toà thành là nơi ngự trị của Đại Cung Điện Thái Lan. Đây thường là nơi diễn ra các nghi lễ hoàng gia quan trọng như đăng quang, hay yến tiệc quốc gia.

Điều này như thể hiện sự liên kết chặt chẽ của tôn giáo với hoàng gia Thái Lan. Một mặt, Phật giáo tạo nên khuôn khổ văn hoá và tín ngưỡng gắn kết sâu sắc với từng người dân Thái Lan. Còn lại, Hoàng gia cung cấp vật chất và tài chính để duy trì tôn giáo. Từ đó, Hoàng gia có được quyền hạn cai trị và tôn sùng của người dân, ngược lại, Phật giáo có được lớp bảo vệ tuyệt đối để tiếp tục phát triển.
Giao thoa và đổi mới:
Trong suốt lịch sử, do là một nước không bị đô hộ mà Thái Lan cực phát triển về đối ngoại với các cường quốc châu Âu. Từ đó, họ đã có cơ hội học hỏi và tiếp được những kiến thức và văn hoá tân tiến. Bước vào Bangkok Art & Culture Center, mình không chỉ thấy được một toà nhà được thiết kế dạng xoắn ốc độc đáo, mà còn được chiêm ngưỡng các tác phẩm mỹ thuật độc đáo của các bạn học sinh từ các trường quốc tế nơi đây. Điều làm mình bất ngờ là tài năng của những cô cậu bé này dường như vượt xa bản thân mình ở thời điểm đó. Mỗi tác phẩm là một góc nhìn sâu sắc về thành phố và đất nước này. Từ môi trường, cảm xúc, và cả các vấn đề xã hội đều là những đề tài mà bạn dù còn nhỏ tuổi nhưng đã có thể phản ánh qua những tác phẩm của mình.
Từ con người đến kiến trúc, Bangkok cũng đã dần thay một màu áo mới. Bên cạnh những toà kiến trúc chùa chiền lịch sử mang đậm bản chất của Phật Giáo, Bangkok còn tráng lệ với những toà nhà chọc trời, những toà trung tâm thương mại khổng lồ. Khi mình dạo quanh các con phố chính của Bangkok như Siam, mình cảm thấy bản thân luôn thật nhỏ bé giữa một thung lũng các toà nhà cao tầng xếp sát cạnh nhau. Điều này có được là do có sự giao thoa với các quốc gia phương Tây về kiến trúc. Đến chính cả toà thành nơi được gọi là The Grand Palace – là biểu tượng cao quý của hoàng gia Thái Lan cũng mang đậm dấu ấn của sự giao thoa trên. Toà nhà này mang trên mình một vẻ ngoài chứa đầy âm hưởng kiến trúc phục hưng của Ý với những cột nhà lớn, cửa sổ vòm tân thời.
Kết lại:
Dù vẫn đang không ngừng đổi mới để phù hợp hơn sự phát triển của thời thế. Bangkok trong tim mình vẫn đầy bản sắc riêng của một nền văn hoá độc lập. Dù bước giữa những toà trung tâm thương mại hào nhoáng, ta vẫn sẽ gặp những ngôi đền nhỏ. Hay dù cho The Grand Palace có tân thời vẫn nằm dưới những mái nhà nhọn và cao vút. Tất cả như để nhắc mình rằng, Bangkok vẫn là thành phố của các vị thần. Một điểm đến của trải nghiệm về văn hoá đặc biệt nhưng vẫn vô cùng thành thị.

Leave a Reply